Biểu hiện và cách chữa dị ứng đuông dừa an toàn tại gia

Đuông dừa tắm mắm là đặc sản nổi tiếng miền Tây, nhưng với người có cơ địa nhạy cảm, món ăn này lại tiềm ẩn nguy cơ dị ứng. Thực tế đã ghi nhận nhiều trường hợp ăn đuông dừa bị dị ứng, từ nổi mề đay đến phản ứng nặng. Vậy ăn đuông dừa có bị dị ứng không và bị dị ứng đuông dừa phải làm sao để xử lý an toàn? Nội dung dưới đây sẽ giải đáp rõ ràng.

I – Ăn đuông dừa có bị dị ứng không?

Có. Dù là món đặc sản bổ dưỡng, nhưng đuông dừa tiềm ẩn rủi ro rất lớn đối với sức khỏe của những người có cơ địa nhạy cảm.

Trong đuông dừa chứa một lượng lớn các Protein lạ (Hetero-protein). Khi vào cơ thể, các protein này đóng vai trò là những “dị nguyên”. Nếu hệ miễn dịch của người ăn không thích ứng được, nó sẽ xem đây là kẻ thù và kích hoạt phản ứng đào thải, dẫn đến tình trạng dị ứng.

Ngoài ra, một số trường hợp bị dị ứng không phải do protein của đuông, mà do bào tử nấm hoặc phấn hoa ký sinh trên mình đuông (do môi trường sống trong thân cây dừa) gây ra.

II – Tại sao ăn đuông dừa bị dị ứng?

Nhiều người thắc mắc tại sao món ăn này rất bổ dưỡng (giàu đạm) nhưng lại khiến nhiều người bị ứng? Dưới đây là 3 “thủ phạm” chính:

1. Đuông dừa có hàm lượng đạm cao, dễ kích hoạt phản ứng dị ứng

Đuông dừa có hàm lượng đạm rất cao. Tuy nhiên, cấu trúc protein của chúng khá phức tạp và khác biệt so với các loại thịt thông thường (heo, bò, gà). Khi vào cơ thể, hệ miễn dịch của một số người sẽ nhận diện các protein này là “kẻ xâm nhập nguy hiểm” (tương tự như virus, vi khuẩn). Lúc này, cơ thể sẽ kích hoạt cơ chế tự vệ:

– Sản sinh kháng thể IgE để tấn công protein lạ.

– Làm vỡ các tế bào mast, giải phóng ồ ạt hóa chất trung gian Histamine vào máu.

Hậu quả: Chính Histamine gây ra tình trạng ngứa, đỏ da, sưng phù nề và co thắt phế quản (khó thở).

2. Cơ địa dị ứng hải sản, côn trùng làm tăng nguy cơ

Những người từng bị dị ứng với tôm, cua, ghẹ, nhộng, sâu, côn trùng hoặc các thực phẩm giàu đạm khác thường có nguy cơ cao bị dị ứng với đuông dừa. Nguyên nhân là do các nhóm thực phẩm này có cấu trúc protein tương đối tương đồng, dễ gây hiện tượng phản ứng chéo trong cơ thể.

Thực tế ghi nhận cho thấy, không ít trường hợp dù đã có tiền sử dị ứng hải sản nhưng vẫn thử ăn đuông dừa vì tò mò, sau đó nhanh chóng xuất hiện các dấu hiệu dị ứng.

Nếu bạn từng bị dị ứng khi ăn tôm, cua, ghẹ,… hãy tránh xa đuông dừa

3. Ăn đuông dừa sống hoặc chế biến chưa kỹ

Đuông dừa thường được ăn sống, tắm mắm hoặc chỉ chế biến sơ qua. Khi chưa được xử lý nhiệt đầy đủ, các protein gây dị ứng trong đuông dừa vẫn giữ nguyên hoạt tính mạnh, khiến cơ thể dễ phản ứng hơn.

Ngoài ra, đuông dừa thường được ăn sống hoặc chỉ chế biến sơ qua nên có thể chứa vi sinh vật hoặc ký sinh trùng. Khi đưa trực tiếp vào cơ thể, hệ tiêu hóa phải “làm việc nặng” hơn để xử lý các tác nhân này, từ đó dễ gây rối loạn tiêu hóa và kích hoạt phản ứng dị ứng, đặc biệt ở những người có cơ địa nhạy cảm.

4. Chứa bào tử nấm và phấn hoa

Đuông dừa sống trong thân cây dừa mục, thức ăn chính của chúng là xơ dừa. Môi trường này thường chứa nhiều bào tử nấm mốc hoặc phấn hoa ký sinh. Khi ăn đuông dừa (đặc biệt là ăn sống – đuông tắm mắm), các tác nhân này chưa được tiêu diệt bởi nhiệt độ. Khi vào dạ dày, chúng có thể tiết ra độc tố hoặc trực tiếp gây kích ứng niêm mạc tiêu hóa và hô hấp.

III – Dấu hiệu nhận biết dị ứng với đuông dừa

Mức độ phản ứng có thể khác nhau, từ nhẹ đến nặng, với những biểu hiện thường gặp dưới đây:

1. Biểu hiện ngoài da 

Đây thường là phản ứng đầu tiên khi histamin bắt đầu giải phóng dưới da.

– Ngứa ran: Cảm giác ngứa châm chích bắt đầu từ đầu lưỡi, cổ họng, sau đó lan ra mặt, cổ và tay chân.

– Nổi mề đay: Xuất hiện các mảng sẩn phù màu hồng hoặc đỏ, gồ ghề trên da, hình dạng không cố định, càng gãi càng lan rộng và nóng rát.

– Sưng phù (Phù mạch): Mí mắt húp lên, môi sưng tều, hoặc sưng nề cả khuôn mặt (biến dạng mặt).

– Da đỏ lựng: Da mặt và thân mình nóng ran, đỏ bừng như người say rượu.

2. Biểu hiện tiêu hóa 

Cơ thể sẽ tìm cách tống khứ “chất độc” ra ngoài, gây ra các phản ứng dữ dội tại đường ruột:

– Đau bụng: Đau quặn thắt từng cơn quanh vùng rốn hoặc vùng thượng vị (trên rốn).

– Buồn nôn và nôn: Nôn thốc nôn tháo, nôn ra thức ăn hoặc dịch mật/nhớt.

– Tiêu chảy: Đi ngoài phân lỏng nhiều lần, cảm giác bụng sôi ục ục.

Nếu đau bụng tiêu chảy kèm theo ngứa, nổi mẩn hoặc sưng, thì nhiều khả năng đó là biểu hiện của dị ứng

3. Biểu hiện hô hấp

Nếu bạn thấy các dấu hiệu này, tình trạng dị ứng đang chuyển biến xấu, có nguy cơ ảnh hưởng đến đường thở:

– Khàn tiếng, khó nói: Do thanh quản bắt đầu bị phù nề.

– Cảm giác nghẹn: Cảm thấy vướng víu ở cổ họng, nuốt khó, như có vật gì chặn lại.

– Khò khè, khó thở: Thở rít, cảm giác ngực bị đè nặng, thiếu oxy (giống như lên cơn hen suyễn).

4. Dấu hiệu sốc phản vệ 

Đây là giai đoạn nguy kịch nhất, có thể dẫn đến tử vong trong thời gian ngắn nếu không can thiệp y tế:

– Mạch nhanh, nhỏ: Tim đập thình thịch nhưng bắt mạch ở cổ tay thấy rất yếu/khó bắt.

– Tụt huyết áp: Hoa mắt, chóng mặt, xây xẩm mặt mày, đứng không vững, đổ mồ hôi lạnh.

– Rối loạn ý thức: Lơ mơ, gọi hỏi trả lời chậm hoặc ngất xỉu, mất ý thức.

– Tím tái: Môi và đầu ngón tay chuyển sang màu xanh tím (do thiếu oxy trầm trọng).

IV – Hướng dẫn cách chữa dị ứng đuông dừa

Khi xác định bản thân bị dị ứng, bạn cần bình tĩnh thực hiện theo quy trình “Trong uống – Ngoài bôi” sau đây để đẩy lùi độc tố và làm dịu cơn ngứa.

1. Ngừng ăn 

– Kích thích nôn: Nếu mới ăn xong và thấy ngứa cổ họng, hãy cố gắng nôn hết thức ăn ra để loại bỏ nguồn gây dị ứng.

– Uống nhiều nước: Uống 1-2 cốc nước lọc lớn để trung hòa độc tố trong ruột và hỗ trợ bài tiết qua nước tiểu nhanh hơn.

2. Xử lý ngứa ngoài da bằng kem bôi

Cảm giác khó chịu nhất khi bị dị ứng đuông dừa là nóng rát và ngứa điên đảo khắp người. Việc gãi mạnh sẽ khiến da bị trầy xước, tăng nguy cơ nhiễm trùng. Để làm dịu nhanh cơn ngứa và lặn mẩn đỏ an toàn, bạn nên sử dụng kem bôi da có nguồn gốc thiên nhiên như chiết xuất rau má

Trong chiết xuất rau má chứa Asiatic acid và Madecassic acid có tác dụng kích thích lên da non, làm mát da và giảm rôm sảy, mẩn ngứa rất hiệu quả.

Kem bôi chứa chiết xuất rau má có tác dụng làm dịu da, hỗ trợ giảm mẩn ngứa và mẩn đỏ do dị ứng

(Tham khảo bộ sản phẩm chứa chiết xuất rau má: Yoosun Rau má )

3. Dùng thuốc kháng Histamin 

Để chặn đứng phản ứng dị ứng từ bên trong, bạn có thể sử dụng các loại thuốc chống dị ứng không kê đơn (OTC) như: Loratadin, Cetirizin, Fexofenadin…giúp giảm ngứa, giảm hắt hơi và ngăn mề đay lan rộng.

Lưu ý: Các phương pháp trên chỉ áp dụng cho trường hợp dị ứng nhẹ (biểu hiện ngoài da và tiêu hóa). Bạn cần đến ngay cơ sở y tế nếu có 1 trong các dấu hiệu nguy hiểm ở đường hô hấp và sốc phản vệ

V – Cách phòng ngừa dị ứng đuông dừa

Để hạn chế nguy cơ gặp phải tình trạng này, bạn có thể chủ động phòng ngừa bằng những cách sau:

– Không ăn đuông dừa nếu có cơ địa dị ứng:

Những người từng dị ứng hải sản, côn trùng, nhộng hoặc các thực phẩm giàu đạm khác nên tránh ăn đuông dừa, kể cả khi chưa từng thử trước đó. Việc “ăn thử cho biết” có thể tiềm ẩn rủi ro không đáng có.

– Thận trọng khi ăn đuông dừa lần đầu:

Nếu chưa từng ăn đuông dừa, bạn chỉ nên thử một lượng rất nhỏ và theo dõi phản ứng của cơ thể trong vài giờ sau đó; nếu xuất hiện ngứa, nổi mẩn hoặc cảm giác khó chịu thì không nên ăn tiếp để kịp thời phát hiện nguy cơ dị ứng với đuông dừa.

Chỉ ăn một lượng rất nhỏ khi lần đầu ăn đuông dừa 

– Ưu tiên đuông dừa đã được chế biến kỹ:

Đuông dừa sống hoặc tái dễ gây phản ứng mạnh hơn. Việc chế biến chín kỹ giúp giảm hoạt tính của protein gây dị ứng và hạn chế nguy cơ kích ứng hệ tiêu hóa.

– Không ăn đuông dừa khi cơ thể đang mệt hoặc có biểu hiện dị ứng khác:

Khi cơ thể đang suy yếu, cảm cúm hoặc đang bị dị ứng với thực phẩm khác, hệ miễn dịch dễ phản ứng mạnh hơn. Lúc này, ăn đuông dừa có thể làm tăng nguy cơ dị ứng.

– Tránh ăn đuông dừa cho trẻ nhỏ:

Hệ miễn dịch và tiêu hóa của trẻ nhỏ chưa hoàn thiện, do đó không nên cho trẻ ăn đuông dừa để tránh các phản ứng không mong muốn.

Tài liệu tham khảo:

1. Khó thở, mẩn ngứa khắp người sau khi ăn 2 con đuông dừa

https://tuoitre.vn/kho-tho-man-ngua-khap-nguoi-sau-khi-an-2-con-duong-dua-20240408171522694.htm

Tham khảo thêm:

• Bị dị ứng trứng kiến phải làm sao? Nguyên nhân, biểu hiện, xử lý
• Trẻ bị dị ứng trứng gà phải làm sao

Kem bôi da Yoosun Rau má

• Làm thơm và dưỡng da, giúp da mềm mịn
• Góp phần: ngăn ngừa các tác nhân gây mụn, rôm sảy, mẩn ngứa, hăm da
• Làm mát dịu da
• Làm mờ các vết sẹo, vết thâm do mụn

Gel tắm gội thảo dược Yoosun Rau má

Làm sạch nhẹ nhàng, loại bỏ bụi bẩn, mồ hôi trên da bé, làm thông thoáng lỗ chân lông. Giúp làm mát, dịu da, giảm tình trạng khô da, góp phần ngăn ngừa mẩn ngứa, giảm mẩn đỏ.

Sữa dưỡng ẩm cho bé Yoosun Rau má

• Dưỡng ẩm, làm mềm da, mát da
• Giữ ẩm cho da, giúp giảm ngứa do khô da
• Giúp bảo vệ da trước tác động của các tác nhân có hại từ môi trường

Dầu massage cho bé Yoosun Rau má

• Làm mềm, mượt da, hỗ trợ cho việc mát - xa cho bé giúp mang đến cho bé sự thư giãn tuyệt vời
• Tạo lớp màng giữ ẩm trên da bé, tăng cường hàng rào bảo vệ da mang lại làn da mềm mại, mịn màng
• Làm sạch, dưỡng ẩm giúp làm mát, dịu da, dùng cho các vết hăm tã, vùng cứt trâu của trẻ

CÔNG TY TNHH ĐẠI BẮC
Địa chỉ: Số 11, đường Công Nghiệp 4, Khu Công Nghiệp Sài Đồng B, Phường Long Biên, Tp. Hà Nội
Nhà máy sản xuất: Đường D1, KCN Yên Mỹ II, xã Yên Mỹ, tỉnh Hưng Yên